İnfaz

İnfaz Nedir?

İnfaz; kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararının ya da güvenlik tedbirinin kanunda gösterilen usule göre yerine getirilmesi sürecidir. Türk hukukunda infaz hukukunun temel kaynağı 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'dur. Bu kanun; hapis cezalarının çekilme biçimini, infaz kurumlarının düzenini, hükümlünün haklarını ve koşullu salıverilme esaslarını düzenler. İnfaz sırasında hükümlünün insan onuruna uygun muamele görme hakkı, sağlık hizmetlerine erişim ve eğitim-iyileştirme programlarından yararlanma hakkı kanun güvencesi altındadır.

İnfaz Rejimleri

Hapis cezaları çekildikleri infaz kurumunun türüne ve hükümlünün durumuna göre farklı rejimlerde uygulanır. Kapalı, yarı açık, açık ve çocuk eğitim evi temel infaz kurumlarıdır. Açık ceza infaz kurumları, hükümlünün toplumla yeniden entegre edilmesini hedefler ve genellikle koşullu salıverilmeye yakın dönemde başvurulur. Denetimli serbestlik (5275 sayılı Kanun m. 105/A); cezasının belirli bir kısmını çeken hükümlünün dış dünyada belirli yükümlülüklerle infazını sürdürmesidir. Elektronik kelepçe uygulaması ile evde infaz da mümkündür.

Koşullu Salıverilme ve Pratik Hesap

Süreli hapis cezalarında koşullu salıverilme oranı kural olarak yarıdır (5275 sayılı Kanun m. 107); 30/3/2020 tarihli değişiklikten önce işlenen suçlarda farklı oranlar uygulanır. Örnek: 6 yıl hapis cezasına çarptırılan kişi koşullu salıverilme için 3 yıl çektikten sonra denetimli serbestlikle salıverilebilir; bu süre koşullu salıverilme şartına bağlıdır. Belirli suç türleri (cinsel suçlar, uyuşturucu ticareti, terör suçları) bakımından oran 2/3'tür. Görevli ve yetkili merci infaz hâkimliğidir; infaz hâkimliklerinin işlemlerine karşı 7 gün içinde itiraz yolu açıktır.