Sayıştay
Merkezi ve mahalli idarelerin gelir, gider ve mallarını TBMM adına denetleyen, sorumluların hesap ve işlemlerini kesin hükme bağlayan yargı organıdır.
Sayıştay Nedir?
Sayıştay, Anayasa'nın 160. maddesinde düzenlenen ve genel ile özel bütçeli idarelerin tüm gelir, gider ve mallarını Türkiye Büyük Millet Meclisi adına denetleyen yüksek bir denetim ve yargı organıdır. Görev, yetki ve işleyişi 6085 sayılı Sayıştay Kanunu'nda ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. Mahalli idareler ile bunlara bağlı kuruluş, işletme ve birliklerin hesap ve işlemleri de Sayıştay denetimine tabidir.
Görev Alanı: Hem Denetim Hem Yargı
Sayıştay'ın iki ana işlevi vardır. Birincisi, kamu kaynaklarının kanunlara uygun, etkin ve verimli kullanılıp kullanılmadığını incelemek üzere düzenlilik denetimi, performans denetimi ve mali denetim yapmaktır. İkincisi, sorumluların hesap ve işlemlerini denetim sonucunda yargılamak; kamu zararına yol açan işlemler tespit edildiğinde sorumluları kesin hükme bağlamaktır. Sayıştay yargılaması, 6085 sayılı Kanun çerçevesinde dairelerde yürütülür ve verilen ilamlara karşı Temyiz Kurulu'na başvurulabilir.
Avukatlar İçin Pratik İpucu
Kamu görevlilerinin sorumluluğu, kamu ihalelerinden doğan kayıplar veya belediye işlemlerine ilişkin uyuşmazlıklarda Sayıştay ilamları ve raporları güçlü dayanak oluşturur. Sayıştay'ın resmi kararlar bilgi bankası ile yıllık dış denetim raporları, tespit edilen kamu zararlarına ilişkin somut örnekler sunar. İdari yargıda açılan iptal veya tam yargı davalarında Sayıştay raporlarına atıf, idarenin işleminin hukuka aykırılığına dair kuvvetli bir karine sağlar; ancak Sayıştay ilamları yalnızca sorumlular yönünden bağlayıcıdır, idari yargı mahkemelerini doğrudan bağlamaz.